Home
Onderzoeksbeschrijving: Oppositie in ballingschap
De jaren tachtig van de twintigste eeuw was zowel in Polen als in de DDR een tijd van verhoogde oppositionele activiteit. Deze oppositie vond met name plaats in de landen zelf maar werd ook vanuit het Westen ondersteund door oppositieleden in ballingschap en hun westerse sympathisanten. Deze ballingen waren een belangrijke schakel tussen ‘Oost’ en ‘West’. Zij legden contacten met sympathisanten en Oost-Europese ballingen in andere Westerse landen en creëerden daarmee een Europees netwerk. Binnen dit netwerk werden al lang voor de val van de muur discussies gevoerd en contacten gelegd tussen Oost- en West-Europa. Deze contacten waren vooral belangrijk vanwege de misverstanden die er bestonden tussen basisbewegingen in Oost en West over belangrijke begrippen als vrede en mensenrechten. De discussie in West-Europa over de omgang met Oost-Europa werd beheerst door begrippen als ontspanning en ontwapening en controverse over met wie in Oost-Europa men contact op zou moeten nemen.Oost-Europese ballingen inWest-Europa konden een rol spelen in dit debat en de stem van achter het IJzeren Gordijn laten horen. Dit onderzoek wil een antwoord formuleren op de vraag hoe Oost-Duitse en Poolse ballingen in de jaren tachtig zich in dit debat hebben gemengd en vervolgens sociale bewegingen in het Westen hebben gemobiliseerd voor de oppositie in het thuisland. Hierbij komt zowel de eigen activiteit van de ballingen, het Oost-West-debat in de gastlanden en de verhouding van de westerse sociale bewegingen met Oost-Europa aan de orde: de nadruk ligt op het spanningsveld hiertussen. De gastlanden die in mijn onderzoek centraal staan zijn Nederland en de Bondsrepubliek Duitsland. De sociale bewegingen die aan de orde komen in de gastlanden zijn: de vakbewegingen FNV en DGB, de sociaal-democratische partijen PvdA en SPD en de Nederlandse en West-Duitse vredesbewegingen. Daarbij ga ik in op verschillende manieren van omgang met de oppositie in Oost-Europa door deze bewegingen en bemiddeling door de ballingen: zoals het interne debat over Oost-Europa, praktische hulp aan en protesten voor de oppositie aldaar en het Oost-West debat.
CV
Christie Miedema is sinds november 2009 promovenda aan het Duitsland Instituut. Ze studeerde geschiedenis aan de Universiteit Utrecht met buitenlandsemesters in Siena en Berlijn. In 2007 studeerde ze af binnen de master Geschiedenis van Politiek en Cultuur en anderhalf jaar later rondde ze de onderzoeksmaster History: Cities, States and Citizenship af. Beide masterscripties belichtten verschillende aspecten van oppositiebewegingen in Oost‐Europese landen onder het communisme. Tijdens haar studie gaf ze werkcollege's eigentijdse geschiedenis en historisch onderzoek aan de Universiteit Utrecht en na haar studie werkte ze enige tijd als vrijwilligster bij het culturele centrum aan de Universiteit van Gdansk.
In haar vrije tijd houdt ze zich namens Amnesty International met de Westelijke GOS-staten bezig.
Publications and lectures
Publications
‘Missverständnisse. Osteuropäische Exilanten und die Westeuropäische Linke in den 1980er Jahren‘, Nicole Colin ed., Forschungsberichte 2010 aus dem Duitsland Instituut Amsterdam (Amsterdam 2011), 184-200.
Review of Solidarity with Solidarity. Western European Trade Unions and the Polish Crisis, 1980–1982. Ed. by Idesbald Goddeeris. Lexington Books, Lanham [etc.] 2010. International Review of Social History, volume 56, issue 02, pp. 349-351.
'Duitse zwerftochten door Oost-Europa’, recensie van Steden lezen. De stille wording van Europa van Karl Schlögel, Aanzet 24 nr. 3 (2009), 44-45.
‘Herinneren wat men liever zou vergeten’, recensie van Overleven na de goelag. Het lot van Stalins slachtoffers na hun kamptijd van Nanci Adler, Aanzet 23 nr. 2(2008), 39-40.
Lectures
Misverstanden en solidariteit: de omgang van de Nederlandse en West-Duitse vredesbeweging met Oost-Europa, 3. Workshop des Arbeitskreises deutsch-niederländische Geschichte. Vergleich - Transfer - Verflechtung. Deutschland, Belgien und die Niederlanden im 20. Jahrhundert, 29-30 September 2011 Münster.
‘Oppositie in Polen. Solidarność, de voorgeschiedenis en de reactie in Nederland’, lezing aan de Open Universiteit, 1 maart 2011, Utrecht.
‘Missverständnisse. Osteuropäische Exilanten und die Friedensbewegung im Westen 1980-1989’, Graduiertenkolleg, Die 1980er Jahre und die Friedensbewegung in Ost und West, 3 december 2010, Duitsland Instituut Amsterdam.
‘“De Polen hebben u broodnodig” Dutch solidarity with Solidarność and the Solidarność Information Office in Amsterdam ’, Conference The world towards “Solidarność” movement, 21/10/2010-23/11/2010, Wrocław , Polen.
‘Beeinflussung der ostdeutschen Opposition durch die Opposition in der Tschechoslowakei’, Tagung DDR-ČS(S)R 1949-1989 – Eine Beziehungsgeschichte am Anfang , 26/11/2009-28/11/2009, Greiz, Duitsland.
‘Parallelle structuren in Polen en Tsjechoslowakije na 1968’, Seminar We the people, 29/05/2008, Groningen.