Projects

Meetinstrument Burgerschap

Burgerschapsvorming behoort, evenals taal en rekenen, tot de kerntaken van de school. Vanaf 2006 zijn scholen wettelijk verplicht een aanbod op burgerschap te verzorgen. Scholen zijn vrij om te bepalen hoe zij deze opdracht concreet vormgeven.

Door ons is het meetinstrument Burgerschap ontwikkeld. Met dit meetinstrument kunnen scholen zicht krijgen op de burgerschapscompetenties en het burgerschapsgedrag van hun leerlingen. In samenwerking met Rovict is een internetapplicatie ontwikkeld waarmee scholen gebruik kunnen maken van het meetinstrument.

Het meetinstrument Burgerschap is geschikt voor leerlingen van elf jaar (groep 7) tot en met zestien jaar. Centraal staan vier sociale taken die kinderen en jongeren als burger moeten kunnen vervullen:

• democratisch handelen
• maatschappelijk verantwoord handelen
• omgaan met conflicten
• omgaan met verschillen.

Het instrument bestaat uit twee vragenlijsten: Burgerschapscompetenties en Burgerschapsgedrag.

De vragenlijst Burgerschapscompetenties meet de kennis, vaardigheden, attituden (houdingen) en reflecties van jongeren waaruit het vermogen om adequaat als burger te handelen is opgebouwd. De leerling vult zelf de vragenlijst in. De leerling beoordeelt zelf eigen attituden, vaardigheden en reflectie. Voor kennis bevat de vragenlijst een test. De afnametijd is ca. één lesuur.

De vragenlijst Burgerschapsgedrag meet het handelen van jongeren als burger. Deze vragenlijst wordt door de leerkracht ingevuld (ca. 10 minuten). Beide vragenlijsten zijn los van elkaar te gebruiken óf in combinatie met elkaar.

De vragenlijsten leveren inzichtelijke resultaten. Met behulp van de internetapplicatie ‘Burgerschap meten’ kunnen scholen de gegevens vergelijken met die van andere – vergelijkbare of juist verschillende - scholen, met andere groepen leerlingen. Herhaalde afnamen geven de mogelijkheid om ontwikkelingen in de tijd te volgen.

www.burgerschapmeten.nl

Alliantie Scholenpanels

Er is nog weinig inzicht in de manieren waarop scholen vorm geven aan actief burgerschap en sociale integratie. Ook weten we nog weinig over de effecten op leerlingen van de verschillende aanpakken. Om deze redenen heeft een aantal organisaties het initiatief genomen om wetenschappelijk onderzoek, ontwikkeling en praktijk bij elkaar te brengen.

Scholenpanels Burgerschap/Citizenship

Een pedagogisch ontwerp voor het VMBO

In dit aandachtsgebied staat de vraag centraal hoe de klas als leergemeenschap kan worden vormgegeven om het leren van leerlingen te optimaliseren en de wijze waarop de school daarvoor een betekenisvolle en ondersteunende context kan vormen. In het aandachtsgebiedwordt de school als leercontext onderzocht in de setting van het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs.

In een van de deelprojecten staat de vraag centraal hoe op het niveau van de klas een leergemeenschap voor de beroepsvoorbereiding in het vmbo kan worden vormgegeven, met het oog op het optimaliseren van het leren van leerlingen. Nagegaan wordt welke kenmerken van het (vak)didactischhandelen van leraren en welke leeractiviteiten van leerlingen de klas als leergemeenschap bij de beroepsvoorbereiding constitueren, en wat de invloed is van de ontwikkelde leergemeenschappen op de leerconcepties, motivatie en beroepscompetenties van leerlingen.

Read more about

Current research projects