Onderzoek / Research
Research / Huidig en toekomstig onderzoek
Jeroen Jansen
- Pretextual Strategies. The Rhetoric of Ethos, Literary Authority and (Con)Textual Identity in Renaissance Preliminary Texts.
- The prose of Bredero. Preliminary strategies.
- Text edition of P.C. Hooft, Reden vande waerdicheit der poesie. - Text edition of Ludolph Smids, Onderwijs in de Tooneel-Poezij. - Anthology of Dutch vernacular literary criticism 1550-1700.
Selectie uit de publicaties
Artikelen:
. 'Aulularia - Warenar, adaptatie in contrast', in: Spektator 18 (1988-1989),p. 124-151. [bekroond met de Rijklof Michaël van Goens-prijs 1990]
· 'De produktie van narratief proza omstreeks 1610 / 1640 / 1670: verschuivingen binnen het genresysteem' [samen met E.K. Grootes], in: Spektator 19 (1990), p. 107-119. · 'Johan de Brune en de stijldeugden', in: Johan de Brune de Oude (1588-1658). Een Zeeuws literator en staatsman uit de zeventiende eeuw. Werken uitgegeven door het Koninklijk Zeeuwsch Genootschap der Wetenschappen dl 6,Middelburg 1990, p. 70-91. · '"Ghy Amsterdammer Burgers..., ick ben u mee Poortres". De aangesproken toeschouwers van de Warenar', in: TNTL 106 (1990), p. 287-290. · 'Het slot van de Warenar (1617) en zijn mogelijke bronnen', in: Spektator 20 (1991), p. 37-54. · 'De taal van het hof', in: De zeventiende eeuw 8.1 (1992), p. 91-97. · 'Euclio op het Amsterdamse toneel', in: Hermeneus. Tijdschrift voor antieke cultuur 64 (1992), p. 143-151. · 'The Aulularia edition which served as basis for the Warenar', in: Quaerendo 24.2 (1994), p. 83-113. · De commentaar van de Aulularia en de creatie van de Warenar', in: TNTL110 (1994), p. 275-288. · 'Tacitus en de Opstand', in: De zeventiende eeuw 10.1 (1994), p. 190-196. · '"Helderheid" (perspicuitas) in enige renaissancistische drama-voorredes', in: Spektator 24.3/4 (1995), p. 202-215. · 'Een Neolatijnse encyclopedie en een voorrede in de moedertaal. · Twee opvattingen over perspicuitas in 1616', in: C. van Eck, M. Spies en T. Streng (red.), Een kwestie van stijl. Opvattingen over stijl in kunst en literatuur, Amsterdam1997, p. 79-95. · 'Hooft en Huydecoper. De "Getuigenissen" in de editie Brieven (1738)', in: J. Jansen (red.), Omnibus idem. Opstellen over P.C. Hooft ter gelegenheid van zijn driehonderdvijftigste sterfdag, Hilversum 1997, p. 121-148. · 'Betekenissen van het poëticale begrip "hardigheid" naar aanleiding van J.J. Starters voorwoord bij Timbre de Cardone (1618)', in: Ph. Breuker e.a. (red.), Philologia Frisica anno 1996. Lezingen fan it fjirtjinde Frysk filologekongres 23, 24 en 25 oktober 1996. Leeuwarden 1998, p. 185-208. · 'De drie deugden des toneelstijls in Vondels `Berecht' bij Jeptha', in: TNTL 114 (1998), p. 226-233. · Lemma `Klassizismus/Klassik. Niederlande', in: G. Ueding (red.), Historisches Wörterbuch der Rhetorik. Bd 4, Tübingen, 1998, kk. 1050-1055. · 'The emblem theory and audience of Jacob Cats', in: John Manning, Karel Porteman and MarcvanVaeck (eds.),Theemblemtradition and theLow Countries. Selected papers of the Leuven International Emblem Conference. 18-23 August, 1996, Imago Figurata Studies Vol. 1b, Turnhout 1999, p. 227-242. · 'Onderwijs in de Tooneel-Poezije. Een ongepubliceerde poëtica van Ludolph Smids', in: Tijdschrift voor Nederlandse Taal- en Letterkunde 116 (2000), p. 193-210. · `Een Latijnse vertaling van P.C. Hoofts Nederlandsche Historiën?Huydecoper en De la Rue over Abrahamus Bocstadius', in: De zeventiende eeuw 16.2 (2000), p. 136-155. · `De Institutiones oratoriae van G.J. Vossius (1577-1649)', in: Lampas 34 (2001), p. 373-390. · `Het geslaagde spreken: welsprekendheid als beroepsbekwaamheid in de zeventiende eeuw', in: De zeventiende eeuw 18.1 (2002), p. 31-42.Redacteurschap van wetenschappelijke bundels
· Visie in veelvoud. Opstellen van prof. dr. E.K. Grootes over zeventiende-eeuwse letterkunde ter gelegenheidvan zijn zestigste verjaardagverzameld door M. Spiesen J. Jansen. Amsterdam 1996. · Omnibus idem. Opstellen over P.C. Hooft ter gelegenheid van zijn driehonderdvijftigste sterfdag, onder redactie van Jeroen Jansen. Hilversum 1997. · Zeven maal Hooft. Lezingen ter gelegenheid van de 350ste sterfdag vanP.C. Hooft, uitgesproken op het herdenkingscongres in de Amsterdamse Agnietenkapel op 21 mei 1997, onder redactie van Jeroen Jansen. Amsterdam 1997.Tekstedities
· Teksteditie met annotatie van W.G. V. Focquenbroch, De min in 't Lazarushuis. Amsterdam 1987. · Henricus Chastelain, De Studio Oratorio (1703). On the study of eloquence. Edited, introduced and translated by Chris L. Heesakkers and Jeroen Jansen, with the co-operation of Wilhelmina G. Kamerbeek, Amsterdam, AD&L, 1999.Verwijzing
Monografieën
· Brevitas. Beschouwingen over de beknoptheid van vorm en stijl in de renaissance (2 dln). Proefschrift Universiteit van Amsterdam. Hilversum: Verloren, 1995. [947 pp.]
· Decorum. Observaties over de literaire gepastheid in de renaissancistische poëtica. Hilversum: Verloren, 2001. ISBN 90-6550-671-3.
· Imitatio. Literaire navolging (imitatio auctorum) in de Europese letterkunde van de renaissance (1500-1700). Hilversum, Verloren, 2008.
Een samenvatting van Imitatio is te vinden op
de volgende bladzijde
Recente publicaties en lezingen
Artikelen en edities
- `Purity and the Language of the Court in the Late-Sixteenth- and Seventeenth-Century Netherlands', in: Fiona Somerset, Nicholas Watson (eds.), The Vulgar Tongue: Medieval and Postmedieval Vernacularity, Penn State Press 2003, p. 166-176. - `Dichtkunst en schilderkunst als (stief)zusters. Iets over literair en picturaal realisme', in: Marc van Vaeck, Hugo Brems, Geert H.M. Claassens (red.), De steen van Alciato. Literatuur en visuele cultuurin de Nederlanden. Opstellen voor prof. dr. Karel Porteman bij zijn emeritaat, Leuven 2003, p. 211-227. - `Geleende praal. Oorspronkelijkheid, navolgingen plagiaat in de zeventiende eeuw', in: Neerlandica extra Muros 42 (2004), nr. 1, p. 5-17. - Lemma `Rede. Niederlande', in:G. Ueding (red.), Historisches Wörterbuch der Rhetorik, Bd 7, Tübingen, 2005, kk. 743-751. - Lemma `Rhetorik. Institutionengeschichte: Niederlande', in: G. Ueding (red.), Historisches Wörterbuch der Rhetorik, Bd 7, Tübingen, 2005, k. 1691-1699. - `Rhetorik. Institutionengeschichte: Niederlande', in: G. Ueding (red.), Rhetorik. Begriff - Geschichte -Internationalität, Max Niemeyer Verlag, Tübingen 2005, p. 178-184. - `Imitatie in de zestiende en zeventiende eeuw. Ten geleide'. In: De zeventiende eeuw 21.2 (2005), p. 179-180 [samen met Elmer Kolfin]. `Anders of beter. Emulatie in de renaissancistische literatuurtheorie'. In: De zeventiende eeuw 21.2 (2005), p. 181-197. `Petrarca en de Nederlandstalige lyriek in de zestiende eeuw. Populariteit, imitatie en oorspronkelijkheid'. In: Incontri. Rivista europea di studi italiani 20 (2005), p. 17-27. - P.C. Hooft en S. Coster, Warenar. Teksteditie, Deltareeks, Bert Bakker, Amsterdam 2004. - P.C. Hooft, Rede over de waardigheid van de poëzie. Reden vande Waerdicheit der Poesie, met een inleiding, hertaling en commentaar door Jeroen Jansen, Amersfoort, Florivallis, 2005. - `Hooft and Lipsius', in: DirkSacré,Jeanine De Landtsheer (eds.), Justus Lipsius and his heritage, Leuven 2007, p. [te verschijnen in2007] - `Het genoegen is al hetgoede.Hoofts visieopgenotinde `Reden vande Waerdicheit der Poesie': filosofie of rhetorica?', in: Lias 32.2 (2005), p. 222-268. - `P.C. Hooft, lecteur et imitateur de Montaigne', in: P. Smith (red.), Montaigne and the Low Countries / Montaigne et les Pays-Bas (1580-1700), Leiden, Brill, 2007. - `Consolation' , in: H. Brinkman, J. Jansen en M. Mathijsen (red.), Helden bestaan! Opstellen voor Herman Pleij bij zijn afscheid als hoogleraar Historische Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam, Amsterdam, Bert Bakker, 2008, p. 300-303. - `Helden bestaan!', in: H. Brinkman, J. Jansen en M. Mathijsen (red.), Helden bestaan! Opstellen voor Herman Pleij bij zijn afscheid als hoogleraar Historische Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam, Amsterdam, Bert Bakker, 2008, p. 9-11. - Imitatio. Literaire navolging (imitatio auctorum) in de Europese letterkunde van de renaissance (1500-1700). Hilversum, Verloren, 2008. 544 pp. - Jansen, J. & Brinkman, H., & Mathijsen, M.; Helden bestaan! Opstellen voor Herman Pleij bij zijn afscheid als hoogleraar Historische Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit van Amsterdam, Amsterdam, Bert Bakker, 2008, 325 pp. - `Vondels "Aenleidinge". Polyfonie en dialogisme', in: Neerlandistiek.nl 09.02 (mei 2009). - `Magdalena Stockmans en Bredero', in: Yra van Dijk (red.), `Geloof mij Uw oprechte en danbare Vriend'. Brieven uit de Nederlandse letteren, verzameld en van commentaar voorzien door vrienden vanMarita Mathijsen 30 oktober 2009, www.DBNL.org,p. 12-17.Boekbesprekingen
- Recensie van: M. Disselkamp. Barockheroismus. Konzeptionen `politischer' Größe in Literatur und Traktatistik des 17. Jahrhunderts. (Frühe Neuzeit, Band 65.). Tübingen, Max Niemeyer Verlag, 2002, in: De zeventiende eeuw 19.1 (2003), p. 141.
- Recensie van: Sari Kivistö. Creating Anti-Eloquence. `Epistolae obscurorum virorum' and the Humanist Polemics on Style. (Commentationes Humanarum Litterarum 118 2002) Tammisaari/Ekenäs: Societas Scientiarum Fennica, 2002, in: Renaissance Quarterly 56.3 (Autumn 2003), p. 864-865. - Recensie van: Th. Borgstedt und W. Schmitz (Hrsg.). Martin Opitz (1597-1639). Nachahmungspoetik und Lebenswelt. (Frühe Neuzeit, Band 63.). Tübingen, Max Niemeyer Verlag, 2002, in: De zeventiende eeuw 19.1 (2003), p. 140-141. - Recensie van: Symon Andriessoon, Duytsche Adagia ofte Spreecwoorden. Antwerp, Heynrick Alssens, 1550. In facsimile, transcriptionofthe Dutch text and English translation.Editedby MarkA.Meadow and Anneke C.G.Fleurkens. With two introductory texts by S.A.C. Dudok van Heel and Herman Roodenburg. Hilversum, Verloren, 2003. 334 pp., gebonden, geïllustreerd, ISBN 90-6550-720-5, Euro 25,-. In: Neder-L. 0401.11 (12 januari 2004) - Recensie van: Olga Tellegen-Couperus (ed.), Quintilian and the Law. The Art of Persuasion in Law and Politics, Leuven, Universitaire Pers Leuven, 2003. 332 pp., ISBN 90-5867-301-3. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2004/1, 1 juni 2004. - Recensie van: Dietmar Till, TransformationenderRhetorik.Untersuchungen zum Wandel der Rhetoriktheorie im 17. und 18. Jahrhundert. Frühe Neuzeit. Band 91, Tübingen, Max Niemeyer Verlag, 2004. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2004/1, 1 juni 2004. - Recensie van: Karel van Mander, Olijf-Bergh 1609. Voor het eerst heruitgegeven met inleiding, annotatie, weergave van de opgespoorde bronteksten en een register van namen door P.E.L. Verkuyl, Hilversum, Verloren, 2004. 2 delen, 267 + 335 blz., gebonden, ISBN 90-6550-756-6, Euro 55,-. In: Neder-L. 04.05.28 (29 mei 2004) - Recensie van: Dietmar Till, Transformationen der Rhetorik. Untersuchungen zum Wandel der Rhetoriktheorie im 17. und 18. Jahrhundert. Frühe Neuzeit. Band 91, Tübingen, Max Niemeyer Verlag, 2004. In: De zeventiende eeuw 20.2 (2004), p. 366-367. - Bespreking van: Nicoline van der Sijs, met hertalingen van PietVerhoeff, Taal als mensenwerk: het ontstaan van het ABN. Den Haag 2004. In: Nieuwsbrief International Societyfor the History of Rhetoric -afd. Benelux 2004/2, 1 december 2004. - Bespreking van: Piet Gerbrandy, Eensteeneik op de rotsen. Over poëzie en retorica, Amsterdam 2003. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2004/2, 1 december 2004. - Bespreking van: Herman Roodenburg, The Eloquence of the Body. Perspectives on gesture in the Dutch Republic, Zwolle, Waanders, 2004. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2005/1, 1 juni 2005. - Bespreking van: Thijs Weststeijn, De Zichtbare Wereld. Samuel van Hoogstratens kunsttheorie en de legitimering van de schilderkunst in de zeventiende eeuw. Dl 1. Tekst; Deel 2. Noten, bibliografie en afbeeldingen. Dissertatie Universiteit van Amsterdam. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2005/2, 1 december 2005. - Bespreking van: Marieke van den Doel e.a. (eds.), The Learned Eye. Regarding art, theory, and the artist's reputation. Essays for Ernst van de Wetering, Amsterdam University Press, Amsterdam 2005.In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2005/2, 1 december 2005. - Bespreking van: A. Frank-van Westrienen, Het schoolschrift van Pieter Teding van Berkhout. Vergezicht op gymnasiaal onderwijs in de zeventiende-eeuwse Nederlanden. Hilversum, Verloren, 2007. In: Nieuwsbrief International Societyfor theHistory of Rhetoric - afd. Benelux 2008/1, 1 juni 2008. (ook verschenen in: Neder-L, 0806.36 (20 juni 2008)). - `Praatjes in de zeventiende eeuw'. Bespreking van: Clazina Dingemanse, Rap van tong, scherp van pen. Literaire discussiecultuur in praatjespamfletten (circa 1600-1750). Hilversum, Verloren, 2008. In: Tijdschrift voor geschiedenis (2008), p. 483-484. - `In margine: Overvloed en onbehagen'. Bespreking van: Karel Porteman en Mieke B. Smits-Veldt, Een nieuw vaderland voor de muzen. Geschiedenis van de Nederlandse literatuur 1560-1700. Amsterdam: Bert Bakker, 2008. In: Spiegel der letteren 50 (2008), nr 3, p. 81-90. - `Gesprekscultuur in praatjespamfletten'. Bespreking van: Clazina Dingemanse, Rap van tong, scherp van pen. Literaire discussiecultuur in praatjespamfletten (circa 1600-1750). Hilversum, Verloren, 2008. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2008/2, december 2008. - Bespreking van: Jean Wagemans, Redelijkheid en overredingskracht van argumentatie. Een historisch-filosofische studie over de combinatie van het dialectische en het retorische perspectief op argumentatie in de pragma-dialectische argumentatietheorie. Diss. UvA., Amsterdam, 2009. In: Nieuwsbrief International Society for the History of Rhetoric - afd. Benelux 2009/2, 1 december 2009.
Voordrachten
- 17-07-2003. `Daniel Heinsius between Aristotle and Quintilian'. Conference: International Society for the History of Rhetoric, Madrid en Calahorra; 14-07-2003 t/m 19-07-2003
- 20 januari 2004. `Die Anfänge der literarischen Renaissance in den Niederlanden'. Lezing op de Freie Universität Berlin. - 20 januari 2004. `Plagiat in der niederländischen Literatur'. Lezing op de Freie Universität Berlin. - 23 april 2004. `Anders of beter. Emulatie in de renaissancistische literatuurtheorie'. Lezing op het congres Wie het zelfde anders zegt, zegt iets anders. Imitatie in vroegmodern Europa. Amsterdam, Universiteit van Amsterdam. Oudemanhuispoort. - 16 oktober 2004. `Petrarca en de Nederlandstalige lyriek in de zestiende eeuw. Populariteit, imitatie en oorspronkelijkheid'. Literatuurdag 2004 Dante Alighieri Utrecht. Italiaanse taal en cultuur. Utrecht, Moluks Historisch Museum. - 11 maart 2005. `Retorica en vermaak'. Opening van het congres ter gelegenheid van hetafscheid van prof. A.C. Braet als hoogleraar `Geschiedenis van de retorica'. Amsterdam. - 2 september 2005. `P.C. Hooft,lecteuret imitateur de Montaigne'. Lezing op het congres `Montaigne and the Low Countries/ Montaigne et les Pays-Bas (1580-1700)'. Internationaal congresUniversiteitLeiden 1-2september 2005. - 13 januari 2006. `P.C. Hoofts"Reden vande waerdicheit der Poesie" als redevoering'. Voordracht op de jaarlijkse bijeenkomst van de afdeling Benelux van de International Society for the History of Rhetoric. Amsterdam. - 25 oktober 2006 `Drama-performances and perspicuity. Signals on textual comprehension in seventeenth-century Dutch drama-theory’. Voordracht op het congres Textperformanzen im Mittelalter und der frühen Neuzeit, NIAS, Wassenaar. - (14-03-2008); `Over het algemene en het bijzondere'. Symposium Literaire imitatie. Mogelijkheden en perspectieven . Amsterdam - (15-10-2008); `"Soo 't u, met diamant, lust op een glas te stippen...". De opvoering van historisch toneel'. Symposium Het Toonneel is op ende om het Huys te Muyden. Stichting Kwast, Santpoort. - 24-07-2009); `Emulation as a rhetorical value' - Conference: International Society for the History of Rhetoric, Montreal, Mc Gill; 22-07-2009 t/m 26-07-2009.