Home

Biografische gegevens

Michiel van Kempen (1957) is bijzonder hoogleraar West-Indische Letteren. Hij is de auteur van romans, verhalenbundels en essays. Onder zijn redactie verscheen een groot aantal bloemlezingen over de Surinaamse en Antilliaanse poëzie, o.m. de Spiegel van de Surinaamse poëzie (1995), Mama Sranan; 200 jaar Surinaamse verhaalkunst (1999), en Voor mij ben je hier; verhalen van de jongste generatie Surinaamse schrijvers (2010). Hij was mederedacteur van Wandelaar onder de palmen (2004) en Noordoostpassanten: 400 jaar Nederlandse verhaalkunst over Suriname, de Nederlandse Antillen en Aruba (2005).  In 2003 verscheen zijn lijvige, tweedelige Een geschiede­nis van de Surinaamse literatuur (2003). Zijn laatste uitgaven zijn de roman Vluchtwegen (2006), zijn inaugurele rede Welcome to the Caribbean, darling! De toeristenblik in teksten uit de (voormalige) Nederlandse West (2007) en het foto boek Cityscapes + birdmen (2010).

Hij was hoofdredacteur van het tijdschrift voor Surinamistiek Oso, voorzitter van de commissie  digitalisering Surinamica voor de Digitale Bibliotheek Nederlandse Letteren en was betrokken bij de Masteropleiding Literatuur van de Universiteit van de Nederlandse Antillen. Hij is penningmeester van de Werkgroep Caraïbische Letteren en maakt deel uit van de editorial board van het Journal of Dutch Literature. In 2004 ontving hij de ANV-Visser Neerlandia-prijs en in 2009 de Gaanman Gazon Matodja Award. Hij is Ridder in de Orde van Oranje-Nassau en Officier in de Ere-orde van de Gele Ster (Suriname).

Hoogleraarsbenoeming

Uitgebreide cv

Vierde promovendi-bijeenkomst 28 en 29 mei 2011

 In het weekend van 28 en 29 mei kwamen alle promovendi die vallen onder de leerstoel West-Indische Letteren van de Universiteit van Amsterdam (prof. Michiel van Kempen) bijeen voor hun jaarlijkse promovendiweekend, deze keer in Amsterdam. Zij komen vanuit allerlei landen bijeen voor gespecialiseerde colleges op het gebied van de Caraïbische cultuur en literatuur. Op zaterdagochtend kregen zij een workshop van dr Fridus Steijlen (KITLV) over: Hoe om te gaan met orale bronnen? Aan de orde kwamen onder meer de status van orale bronnen en de techniek om die op te tekenen en te interpreteren. Dr Theo Meder, werkzaam als antropoloog bij het Meertensinstituut, sloot met zijn college over de aard en functie van Anansi-vertellingen naadloos aan op de workshop van Steijlen. Op zondagochtend gaf prof. dr Wim Rutgers (Universiteit van Curaçao) een college over de lezer als component van de schrijver. Zicht op het functioneren van de lezers biedt andere perspectieven op de literatuurgeschiedenis. Prof. dr Gert Oostindie (Universiteit Leiden en KITLV) sprak over het kritisch omgaan met historische bronnen. Hij stelde aan de orde dat historici in de regel meer in de empirische feiten en het hoe-het-geweest-is geïnteresseerd zijn dan letterkundigen. Zijn kritische vragen bij de positie vande historicus en multifocality leidden tot levendige debatten. Tussendoor kregen de promovendi ook nog een korte cursus Powerpoint.

 

Belangrijkste doel van de promovendibijeenkomst is dat de promovendi een presentatie houden over de stand van hun eigen onderzoek en de vragen en dilemma’s die dat oproept. Zij krijgen daarbij feedback van de hoogleraren en van hun collega-promovendi. Ook Cynthia Abrahams, als eerste bij deze leerstoel gepromoveerd (op R. Dobru), was aanwezig: zij hield de speech tijdenshet diner op zaterdag en vertelde over haar ervaringen gedurende haar promotietraject. Vier jaar lang bewijzen deze bijeenkomsten dat zij bijna de life line zijn voor het promotie-onderzoek dat vaak in afzondering moet gebeuren, zeker in het geval van de zgn. buiten-promovendi die niet een arbeidsplek aan een universiteit hebben. Het zou voor hen een drama zijn, mocht de nu bedreigde leerstoel worden opgeheven.

 

Lopend promotieonderzoek West-Indische Letteren

Cheryda Adamah de Ziel: leven en werk van Trefossa

Sabine Ernst: Nederlandse recente migrantenliteratuur

Joe Fortin: de Papiamentstalige literatuur van Aruba

Radjin Gena: de coolitude in de hindostaans-Surinaamse literatuur

Johan Graaven: het werk van Edgar Cairo

Mieke Groen: geschiedenis van de opera in het Nederlands-Caraïbisch gebied

Carl Haarnack: de Duitsers in Suriname

Paul Hollanders: de planter-dichter Paul François Roos en zijn kring

Ida Mursidah: vrouwelijke Surinaamse literatuur van na 2000

Matthijs Ponte: postkoloniale literatuurtheorie en de receptie van Caraïbisch werk

Jos de Roo: de rol van de Wereldomroep in de ontplooiing van jonge Antilliaanse en Surinaamse schrijvers in de jaren ’50 en ‘60

Benoit Verstraete: de zendeling-schrijver P.M. Legêne

Ellen de Vries: de journalistieke berichtgeving over Suriname na de onafhankelijkheid, en in het bijzonder de Binnenlandse Oorlog

Tim de Wolf: teksten, muziek en opnames van Antilliaanse musici

Adriënne Zuiderweg: het culturele leven in Batavia van de 17 de tot de 19 de eeuw

Derde promovendi-bijeenkomst 28-30 mei 2010

Het laatste weekend van mei troffen alle promovendi elkaar in Ermeton-sur-Biert in de prachtige Belgische Ardennen. Er waren bijzondere colleges/workshops van prof. Wim van den Berg, dr Frans Blom, drs Adrienne Zuiderweg en prof. Michiel van Kempen. Alle promovendi gaven presentaties over hun onderzoek en kregen feedback van bovenstaande docenten en van prof. Elisabeth Leijnse. Er was ruime gelegenheid de contacten aan te halen en elkaar problemen voor te leggen.
Op de foto v.l.n.r. eerste rij Paul Hollanders, Michiel vanKempen, Sabine Ernst, Cheryda Adama-de Ziel, Tim de Wolf; daarachter Carl Haarnack, Benoit Verstraete, Johan Graaven, Matthijs Ponte, achterste rij: Joe Fortin, Jos de Roo, Radjin Gena.(Niet aanwezig waren: Cynthia Abrahams, Liselotte Hammond, Ida Mursidah en Ellen de Vries)

Tweede promovendidag

Op 5 juni 2009 kwamen alle buitenpromovendi weer bijeen om colleges te krijgen van Joep Leerssen en Elisabeth Leijnse in het Bungehuis. Deze twee hoogleraren, alsmede Pamela Pattynama, Wim Rutgers en ondergetekende gaven vervolgens feedback op door de promovendi voorbereide onderzoeksvragen. Daarna was er een diner in de Amsterdamse Academische Club. René Karels was de tafelredenaar met een geestige verhandeling over zijn eigen ervaringen als buitenpromovendus.Voor het gebouw werd deze foto gemaakt.

Eerste promovendidag

Op zaterdag 10 mei 2008 konden alle buitenpromovendi, dankzij de gastvrijheid van de directeur van de UB Nol Verhagen, in de directeurskamer van de UB bijeenkomen. Alle promovendi presenteerden hun onderzoeksvoorstel en kregen daarop feedback van Ena Jansen (hoogleraar Zuid-Afrikaanse letterkunde) en van Michiel van Kempen.

Op de foto v.l.n.r. Carl Haarnack, Paul Hollanders, Cynthia Abrahams, Hans Neervoort, Michiel van Kempen, Benoît Verstraete, Johan Graaven, Lucia Nankoe, Jos de Roo.

Monica in de hangmat (Bigi Poika)

Ruben (rechts) met Lorenzo (Bigi Poika)

Publicaties in boekvorm

Literatuurgeschiedenis
De knuppel in het doksenhok, essay. Paramaribo: De Volksboekwinkel, 1987.
De Surinaamse Literatuur 1970-1985, een documentatie. Paramaribo: De Volksboekwinkel, 1987.
Surinaamse schrijvers en dichters.Amsterdam: DeArbeiderspers, 1989.
Woorden die diep wortelen. Fotografie: Michel Szulc-Krzyzanowski. Teksten: Michiel van Kempen. Amsterdam: Voetnoot, 1992. (Engelse vertaling: Deep-rooted words. Translation: Sam Garrett. Amsterdam: Voetnoot, 1992.)
De geest van Waraku. Kritieken over Surinaamse literatuur. Haarlem/Brussel: Zuid, 1993.
Woorden op de westenwind. Fotografie: Michel Szulc-Krzyzanowski. Teksten: Michiel van Kempen. Amsterdam: In de Knipscheer, 1994.
Suriname verbeeld. Amsterdam: Vrienden van de Universiteitsbibliotheek, 1995.
Suriname-Catalogus van de Universiteitsbibliotheek van Amsterdam. Samengesteld doorKees van Doorne en Michiel van Kempen. Amsterdam: Universiteitsbibliotheek van Amsterdam, 1995.
Kijk vreesloos in de spiegel. Albert Helman 1903-1996. Zes essays. Haarlem: In de Knipscheer, 1998.
Tussen droom en werkelijkheid: een keuze uit de literaire pagina van de Ware Tijd. Inleiding en zes bijdragen. Paramaribo: Okopipi, 2001.
Een geschiedenis van de Surinaamse literatuur. Paramaribo: Okopipi, 2002 (proefschrift; 5 delen in 4 banden).
Een geschiedenis van de Surinaamse literatuur. Breda: De Geus, 2003 (handelseditie van het proefschrift in 2 banden).

 

Inaugurele rede

Welcome to the Caribbean, darling! De toeristenblik in teksten uit de (voormalige) Nederlandse West. Amsterdam: Vossiuspers, 2007. (Oratiereeks)

Bloemlezingen
Helias achterna, geschiedenis van de Nijmeegse letteren met bloemlezing. Nijmegen: Dekker & Van de Vegt, 1984.
Nieuwe Surinaamse verhalen, Paramaribo: De Volksboekwinkel, 1986.
Verhalen van Surinaamse schrijvers. Amsterdam: De Arbeiderspers, 1989.
Hoor die tori! Surinaamse vertellingen. Amsterdam: In de Knipscheer, 1990.
Ander geluid.Nederlandstalige literatuur uit Suriname. Samenstelling Jos de Roo m.m.v. Michiel van Kempen en F. Steegh. Leiden: Coördinaat Minderheden Studies Rijksuniversiteit Leiden, 1991.
Michaël Slory, Ik zal zingen om de zon te laten opkomen. Samenstelling, inleiding en enige vertalingen. Amsterdam: In de Knipscheer, 1991.
Het Verhaal Aarde. Eindredactie.Den Haag/Amsterdam: Bridges Books/Novib, 1992.
Sirito. Vertellingen van Surinaamsebodem. Samenstelling en inleiding. Paramaribo: Kennedy-stichting, 1993.
Privé Domein van de Surinaamse letteren. Het Surinaamse literatuurbedrijf in egodocumenten en verspreide teksten. Samenstelling, inleiding en toelichtingen. Surinaams Museum, Paramaribo 1993.
Albert Helman, Adyosi/Afscheid. Nijmegen: Stichting IBS, 1994. (Eindredactie)
Spiegel van de Surinaamse poëzie. Bijeengebracht, van een inleiding en aantekeningen voorzien door Michiel van Kempen. Amsterdam: Meulenhoff, 1995.
Eeuwig Eldorado. Boekenweekmagazine 1996. Redactie met anderen. Amsterdam:CPNB, 1996.
Vrijpostige kwatrijnen: een huldebundel voor Hugo Pos. Redactie. Haarlem: In de Knipscheer, 1998.
Cándani, Zal ik terugkeren als je bruid.  Amsterdam 1999. (redactie)
Mama Sranan: twee eeuwen Surinaamse verhaalkunst. Amsterdam: Contact, 1999, 20002.
Michaël Slory. In de straten en in de bladeren. Redactie en nawoord. Paramaribo 2000.
Een geparkeerde kameel: gedichten van Kamil Aydemir e.a. Samenstelling en eindredactie. Rotterdam: Dunya, 2002.
Bernardo Ashetu, Marcel en andere gedichten. Samenstelling. Paramaribo: Okopipi, 2002.
Het dolpension van de hemel. Dunya Poëzieprijs 2002. Bekroonde gedichten en ander werk van de prijswinnaars. Martijn Benders [e.a.]. Rotterdam: BètaImaginations/Stichting Dunya, 2003. (Dromologya 12.)
Septentrion[inleiding en teksten], 33 (2004), no. 1, 1er trimestre.
Noordoostpassanten; 400 jaar Nederlandse verhaalkunst over de Caraïben. Samengesteld, ingeleid en van aantekeningen voorzien door Michiel van Kempen en Wim Rutgers. Amsterdam: Contact,  2005.

Shrinivasi 80 Jubileumbundel. Onderredactie van Michiel van Kempen & Effendi N. Ketwaru. Paramaribo 2006.

Wan tru puwema: gedigte van  Antilliaanse, Surinaamse en swart Afrikaanse skrywers. Saamgestel en ingelei deur Steward van Wyk met medewerking van Wim Rutgers en Michiel van Kempen. Kaapstad. (Te verschijnen)

Bundels met wetenschappelijke opstellen
Tussenfiguren: schrijvers tussen de culturen. Amsterdam: Het Spinhuis, 1998; aangevulde herdruk 2001. Redactie met Elisabeth Leijnse.
Literatuur & maatschappij. [Bijzonder nummer van] Oso, tijdschrift voor Surinamistiek, 23 (2004), nr. 1, mei. Redactie met Peter Meel.
Wandelaar onder de palmen; Verkenningen in de koloniale en postkoloniale literatuur en cultuur. Leiden: KITLV Uitgeverij, 2004. Redactie met Piet Verkruijsse en Adrienne Zuiderweg.

Vertalingen
Jit Narain, Waar Ben JeDaar/Báte huwán tu kahán. Paramaribo: SSN, 1987. (inleiding)
Kardi Kartowidjojo, Kèhèng. Paramaribo: Afd. Cultuurstudies Ministerie van Onderwijs, 1988. (vertaling, met Johan Sarmo en Hein Vruggink)
Kamala Sukul, Wandana. 's-Gravenhage 1989. (vertaling)
Cándani, Ghunghru tut gail/ De rinkelband is gebroken. Den Haag/Paramaribo: NBLC/ Uitg. De Volksboekwinkel, 1990. (redactie)

Proza
Windstreken. Amsterdam: De Volksboekwinkel, 1992.
Bijlmer, oh Bijlmer! Amsterdam: Wilfred du Bois & Margriet Walinga, 1993.
Ik ben Nalini en ik ben een buitenbeentje. Paramaribo: Kennedy Stichting, 1993.
Plantage Lankmoedigheid. Roman. Haarlem: In de Knipscheer, 1997.
Het Nirwana is een lege trein: reisverhalen over India. In de Knipscheer, Amsterdam 2000.
Pakistaanse nacht. Verhalen. Haarlem: In de Knipscheer, 2002.
Vluchtwegen.Roman. Breda: DeGeus, 2006.

Proza onder andere namen
Mani Sapotille, Het tweede gezicht. Paramaribo: De Volksboekwinkel, 1985. (jeugdboek)
Winston Leeflang, Landmeten. Amsterdam: In de Knipscheer, 1992. (verhalen)
Winston Leeflang, Heer Slaapslurf. Paramaribo: Lees Mee, 1993. (kinderboek)

Scenario's
Brokopondo, verhalen van een verdronken land (een film van John Albert Jansen, uitgezonden VARA, 1994)
En nu de droom over is... De dichter Michaël Slory. (samen met John Albert Jansen.) NPS 1996. (uitgezonden VARA, 1996).
Shrinivási: verlangen niet en eindelijk geen verdriet (2001)van Ram Soekhoe (OHM, 2001).
Wie Eegie Sanie van John Albert Jansen over de Surinaamse nationalistischegeneratie van de jaren '50 (NPS, 2004). (medewerking)

Verspreide artikelen

Volg de onderstaande link voor een overzicht van verspreide artikelen


Verspreide artikelen